Portör Muayeneleri ile ilgili


24.04.1930 yılında çkarılan umumi hıfzıssıhha kanunu (1593) ile tanımlanan portör yani taşıcı muayeneleri 2011 yılında yapılan yeni düzenleme ile yürürlükten kaldırıldı. daha önceki yazılarımda bu konu ile ilgili sağlık bakanlığının bir genelgesini yayınlamış ve takip edilmesi gereken parametreleri ve sıklık tanımlamalarını açıklamıştım. Zaman zaman bu konuda gelen sorulara cevap olması için bu açıklamayı yapmakta fayda gördüm.

Aslında teorikte çok basit; ilgili yasada değişiklik yapılarak Sağlık Bakanlığının genelgesine konu olan düzenleme kaldırılmış ve portör muayenesi zorunluluğu ortadan kaldırılmıştır.

Sorun pratiktedir ki; farklı denetimlerin yürütülmesinde (devlet denetimi, belgendirme denetimi veya müşteri denetimi) denetimi gerçekleştirenler portör muayenesi sonuçlarını istemektedir. Burada gıda üreticisi veya gıda zinciri içinde yer alan firmanın nasıl bir yol izlemesi gerektiği bir soru işareti olarak havada asılı kalmaktadır.

Bu sorunun esas kaynağında iki veya bazen üç neden bulunmaktadır:

  1. Denetimi yapan kişilerin mevzuattaki değişiklik hakkında bilgi sahibi olmaması,
  2. Denetimi yapan kişilerin personel sağlığının nasıl kontrol edildiğini sorma şeklindeki yanlışlık,
  3. Portör muayenesi yapan firmaların baskıları.

Ülkemizde hala yürürlükte olan Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun ilgili maddesinin (Madde No 126) son hali şu şekildedir:

Madde 126- (Değişik madde: 11/10/2011-KHK/663/58.md.)

Gıda üretim ve satış yerleri ve toplu tüketim yerleri ile insan bedenine temasın söz konusu olduğu temizlik hizmetlerine yönelik sanatların ifa edildiği iş yeri sahipleri ve bu iş yerlerinin işletenleri, çalışanlarına, hijyen konusunda bu iş yerlerindeki meslek ve faaliyetin gerektirdiği eğitimi vermeye veya çalışanların bu eğitimi almalarını sağlamaya, belirtilen eğitimleri almış kişileri çalıştırmaya, çalışan kişiler ise bu eğitimleri almaya mecburdurlar. Bizzat çalışmaları durumunda, iş yeri sahipleri ve işletenleri de bu fıkra kapsamındadır.

Bulaşıcı bir hastalığı olduğu belgelenenler ile iş yerinin faaliyet ve hizmetlerinden doğrudan yararlananları rahatsız edecek nitelikte ve görünür şekilde açık yara veya cilt hastalığı bulunanlar, bizzat çalışan iş yeri sahipleri ve işletenleri de dâhil olmak üzere, alınacak bir raporla hastalıklarının iyileştiği belgeleninceye kadar, birinci fıkrada belirtilen iş yerlerinde çalışamaz ve çalıştırılamazlar. Çalışanlar, hastalıkları konusunda işverene bilgi vermekle yükümlüdür.

Bu tanımlamaya göre portör muayenesi zorunluluğu kalkmış olmakla birlikte işyeri sahibi bulaşıcı hastalık taşıması durumunda personeli üretim alanlarında çalıştıramayacaktır. Avrupa Birliği mevzuatına uyum sürecinde AB düzenlemelerine uygun bir tanımlama yapılmıştır. Peki bizim ülkemizde çalışanlar, iş bulamama korkusu, haksız yere işten çıkarılma tasası ile önlerine gelen tüm kapıları aşındırırken beyanata dayalı bu sistem nasıl işlevsel olacaktır ? Çalışan hasta olduğunda ya da taşıyıcı olduğunu bildiğinde bunu işverenine açıklayacak mıdır ? işveren bunu nasıl takip edecektir ? halihazırda işverenler bunu bir maddi kayıp olarak görürken bir de…

Aile hekimliğine güvenerek değiştirilen bu yasal düzenlemede net bir açıklama yapılmadığından ve devşirme bir tanımlama olduğundan konu hala muallaktadır.

Peki firmalar bu konu ile ilgili olarak ne yapmalıdır ? 

Kendi durumlarına; müşteri gereklilikleri, uyguladıkları standartlar, yasal otoritelerin güncel görüşleri, çalışan devinimi, çalışanların yeterliliği, işletmedeki sosyal yapı, ürünler ve ürün gruplarına göre hastalık bulaşma ve taşıma tehlikelerini dikkate alarak karar vermelidirler. Dokümanlarında sağlık takip sistemini tanımlamalı ve yasal düzenlemeler konusunda açıklama yapabilecek kadar bilgili olmalıdırlar.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s